در روايات زيادى كه از طرق اهل بيت ع رسيده سابق بالخيرات به امام معصوم تفسير شده است ، و ظالم لنفسه به كسانى كه معرفت و شناخت امام را ندارند و « مقتصد » به پيروان عارف امام ع ( 1 ) . اين تفسيرها گواه روشنى است بر آنچه در تفسير كل آيه برگزيديم كه مانعى ندارد اين گروه‌هاى سه گانه در ميان وارثان كتاب الهى وجود داشته باشند . شايد نياز به تذكر نداشته باشد كه تفسير روايات فوق از قبيل بيان مصاديق روشن است يعنى امام معصوم در صف اول « سابقين بالخيرات » است ، و علما و دانشمندان و پاسداران آئين الهى در صفوف ديگر جاى دارند . تفسيرى كه در باره « ظالم » و « مقتصد » در اين روايات آمده نيز از قبيل بيان مصداق است . و اگر مىبينيم در پاره اى از روايات دخول علما در مفهوم آيه به كلى نفى شده در حقيقت براى توجه دادن به وجود امام معصوم در پيشاپيش اين صفوف است . قابل توجه اينكه جمعى از مفسران گذشته و امروز در تفسير اين گروه‌هاى سه گانه فوق احتمالات زياد ديگرى داده‌اند كه در حقيقت همه آنها از قبيل بيان مصداق است ( 2 ) .

--> ( 1 ) به تفسير نور الثقلين جلد 4 صفحه 361 به بعد مراجعه شود و همچنين اصول كافى جلد 1 باب ان من اصطفاه اللَّه من عباده . . . ( 2 ) بعضى گفته‌اند « سابق بالخيرات » ياران پيامبر ( ص ) و مقتصد طبقه « تابعين » و « ظالم لنفسه » افراد ديگرند ! بعضى ديگر « سابق » را به كسانى كه باطنشان بهتر از ظاهرشان است تفسير كرده‌اند ، و « مقتصد » را به آنها كه ظاهر و باطنشان يكى است ، و « ظالم » را به آنها كه ظاهرشان بهتر از باطنشان است ! بعضى گفته‌اند : « سابقون » صحابه‌اند و « مقتصدون » تابعان آنها و « ظالمون » منافقانند . بعضى آيه را اشاره به گروه‌هاى سه گانه اى دانسته‌اند كه در سوره واقعه آيات 7 تا 11 آمده : * ( وَكُنْتُمْ أَزْواجاً ثَلاثَةً فَأَصْحابُ الْمَيْمَنَةِ ما أَصْحابُ الْمَيْمَنَةِ وَأَصْحابُ الْمَشْئَمَةِ ما أَصْحابُ الْمَشْئَمَةِ وَالسَّابِقُونَ السَّابِقُونَ أُولئِكَ الْمُقَرَّبُونَ ) * . و در حديثى « سابق بالخيرات » به ائمه بزرگوار على ( ع ) و امام حسن و امام حسين و شهيدان آل محمد ( ص ) تفسير شده ، و « مقتصد » به متدينان مجاهد ، و ظالم به كسانى كه اعمال صالح خويش را با اعمال ناصالحى آميخته‌اند . همه اين تفسيرها به عنوان بيان مصداق قابل قبول است جز تفسير اول كه مفهوم درستى ندارد .